Tạp chí Văn hóa Nghệ An

Switch to desktop Register Login

Con người sẽ ngày càng trơ lạnh nếu không lấy văn hóa đọc làm chỗ dựa

Có thê nói rằng chúng ta đang ở vào giai đoạn sa sút nghiêm trọng của sách và văn hóa đọc. Sách ra nhiều nhưng ít người mua, ít người đọc. Nhiều đầu sách có giá trị chỉ in chưa đầy 1000 bản mà mấy năm vẫn chưa có người mua hết. Sách càng có giá trị học thuật, nghệ thuật thì người mua, người đọc càng ít. Người đọc sách ít đi một cách nhanh chóng. Thời gian dành cho sách của mỗi người ngày càng ít, kể cả trí thức, thanh niên và học sinh. Thời gian đọc sách đang co lại nhưmiếng da lừa của Bandaz. Càng nhiều tiền và chức vụ càng cao thì càng ít đọc. Văn hóa đọc đang xuống cấp không chỉ ở khu vực nông thôn mà ở cả khu vực đô thị. Thư viện thì nhiều, người đọc thì ít. Thói quen không đọc sách đang trởnên phổ biến thay cho kỳ vọng hình thành thói quen đọc sách của người Việt.Tính trung bình cả nước, mỗi người dân chỉ có 0,38 cuốn sách/năm trong lúc tiêu thụhết hơn 3 tỷ USD tiền bia, rượu là những chỉ chỉ số rất đáng báo động về kinh tế, văn hóa, xã hội và đạo đức.

Mahatma Gandhi có nói: Không cần phải đốt sách để phá hủy một nền văn hóa. Chỉ cần buộc người ta ngừng đọc mà thôi.. Nếu quy chiếu danh ngôn này với thực tại văn hóa đọc ở nước ta hiện nay, có thể hiểu rằng Mahatma Gandhi đang cảnh báo chúng ta về một cuộc khủng hoảng văn hóa rất trầm trọng.

Quay lưng với sách là quay lưng với tri thức, với trí tuệ, với lịch sử, với truyền thống nhân văn, với kinh nghiệm của tiền nhân, của nhân loại, tự mình nhảy vào đầm lầy để từng bước một chìm mất trong ngu dốt và bạo tàn.

Có thể biện minh cho sự chuyển đổi của vật liệu, kỹ thuật, công nghệ sản xuất sách, của phương thức tiếp nhận tin – đọc sách trong thời đại tin học. Nhưng có một điều không thể biện minh là khát vọng và tình yêu với sách. Rõ ràng, tình yêu, sự tin cậy và khát vọng của đại đa sốthành viên xã hội dành cho sách đã phai nhạt đi rất nhiều. Chắc chắn là một phần vì thế mà đời sống tinh thần, phẩm chất nhân văn của con người trong xã hội hôm nay đang nghèo nàn và tẻ nhạt đi rất nhiều.

Sách là di sản của các thế kỷ trong đó thể hiện ký ức của nhân loại. Đã quay lưng với ký ức của dân tộc, của nhân loại sẽ không bao giờ còn tình yêu và khát vọng với tương lai.

Khoa học, công nghệ sẽ ngày càng hiện đại, tinh vi nhưng rất có thể sẽ làm cho con người ngày càng trơ lạnh cảm xúc, tình cảm nếu không biết gắn liền với sách, lấy sách và văn hóa đọc làm chỗ dựa.

Văn hóa đọc đang sa sút bào hiệu sự khủng hoảng văn hóa ngày càng trầm trọng.

Nền tảng của sự phát triển bền vững của chúng ta đang lung lay.

Đó là một sự thật không thể lãng tránh và là tiếng chuông báo động đối với bất cứ ai.