Tạp chí Văn hóa Nghệ An

Switch to desktop Register Login

Thứ năm, 14 Tháng 6 2018 15:38

Thể chế độc tài ở Trung Quốc (1)

Theo Học Điển của Thư Cục Tam dân- Đài Bắc – (xuất bản năm 1995, trang 793), “Độc tài là chỉ chế độ chính trị tập trung chủ quyền quốc gia vào tay một người hoặc số ít người, đối lập với dân chủ; nhân dân không có quyền chính trị, dân ý không được tôn trọng”. Theo định nghĩa của chính trị học, “Độc tài là một thể chế chính trị do một người hoặc một tập đoàn ít người có được quyền lực tuyệt đối không chịu sự hạn chế của Hiến pháp hoặc pháp luật; quyền thống trị của thế chế này thường do một người hoặc một tập đoàn ít người lũng đoạn, thông qua cơ chế trấn áp khác nhau để phát huy quyền uy chính trị của họ”.

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới

Sự việc Trung Quốc (TQ) nhanh chóng trỗi dậy đã gây ra ở người Nga những tâm lý trái ngược. Mối quan hệ Nga- TQ hiện đang phát triển ổn định. Nga chủ trương vừa hợp tác vừa đề phòng, vừa nhờ vả vừa nghi ngại. Đồng thời ở Nga cũng xuất hiện luận điệu “TQ đe doạ” và “TQ sụp đổ”.  Bài viết rất công phu dưới đây của tiến sĩ Ngô Đại Huy phó nghiên cứu viên Viện Nghiên cứu Nga-Đông Âu-Trung Á đăng trên tạp chí “Ngoại giao TQ” số 2/2006 phân tích kỹ thái độ của Nga đối với TQ. Bài rất dài, khi dịch đã rút gọn.      Người dịch

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới

1. Vài nét về lịch sử và phát triển của thị trường nghệ thuật Trung Quốc

Phát triển thị trườngmỹ thuật phụ thuộc chủ yếu vào hai yếu tố, đó là xã hội ổn định, phát triển kinh tế, văn hóa và các yếu tố bên ngoài phải được hưng thịnh thì mới có thể làm cho những tinh anh, tài năng nghệ thuật xuất hiện, việc tạo ra các hoạt động, khái niệm bao gồm các yếu tố nội bộ. Trong thế kỷ 20, sự thành lập một đất nước Trung Quốc (Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa), xã hội Trung Quốc sau một nửa thế kỷ đã có những biến động đầy kịch tính và mạnh mẽ, nền kinh tế bắt đầu hồi phục, văn hóa phát triển tích cực hơn; các nghệ sĩ hân hoan đón nhận và hòa nhập vào một xã hội mới, và đương nhiên họ sáng tạo để phục vụ cho một xã hội mới mà chính họ đã là một thành viên trong xã hội đó. Trong bối cảnh này, sự khởi đầu của một nền nghệ thuật mới được manh nha phát triển và định vị để rồi dần dần thoát khỏi sự sụt giảm về chất lượng cũng như sự trì chệ của thương mại như ở thị trường cũ, mà trước hết nghệ thuật mới, thị trường mới đã mang tính tái tạo sức sống mạnh mẽ cho nghệ sĩ và thị trường nghệ thuật nói chung.

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới

Với việc ngang nhiên triển khai tên lửa trái phép trên ba đảo nhân tạo bồi lấp phi pháp ở khu vực quần đảo Trường Sa (thuộc chủ quyền Việt Nam), Trung Quốc đã vượt qua một ngưỡng mới tiến đến việc kiểm soát toàn bộ Biển Đông. Những tên lửa này được cho là nhằm mục đích tấn công, chứ không hề mang tính phòng thủ hay tự vệ như Trung Quốc rao giảng. Mỹ, Úc, Canada, kể cả Philippines đã đồng loạt lến án hành động phi pháp này của nhà cầm quyền Bắc Kinh.

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới

Ngày 25/2/2018, Tân Hoa xã công bố Bản kiến nghị sửa đổi bộ phận nội dung “Hiến pháp nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa” được Hội nghị Ban chấp hành TW đảng CSTQ (Cộng sản Trung Quốc) lần thứ hai khóa 19 thông qua (Thực tế có nhiều ý kiến phản đối nên không thông qua được) và trình ra Ủy ban Thường vụ Đại hội đại biểu Nhân đại toàn quốc lần thứ 13 xem xét quyết định, gồm có 21 điểm, trong đó đáng chú ý là:

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới

                    1. Bức  tranh “Một con đường, một vành đai” của Tập Cận Bình

Triệu Tấn Bình, Bộ trưởng Bộ Nghiên cứu kinh tế đối ngoại thuộc Trung tâm Nghiên cứu phát triển Quốc vụ viện Trung Quốc (TQ) tại cuộc tọa đàm lần thứ IV của các học giả chuyên gia quốc tế về cuộc họp thượng đỉnh “một vành đai một con đường” (1V1Đ) đã bày tỏ ý kiến : Xướng nghị “1V1Đ” của Chủ tịch Tập Cận Bình đưa ra từ năm 2013 đến nay, đã được sự chú ý và hưởng ứng tích cực của đông đảo xã hội quốc tế, hợp tác “1V1Đ” đang trở thành một sự nhận thức chung rộng rãi… Cùng với “1V 1Đ” mục tiêu 5 thông có tiến triển tích cực. Liên thông cơ sở hạ tầng, liên thông thương mại, liên thông kim dung là lĩnh vực ưu tiên xây dựng của “1V1Đ”, đây là một số lĩnh vực hợp tác cần kíp nhất về phát triển của các nước ven tuyến, đồng thời cũng là lĩnh vực dễ đạt đồng thuận, hình thành hợp lực.

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới
Thứ ba, 13 Tháng 3 2018 16:06

Nhịp cầu văn hóa(4)

Vào miền Nam, tạp chí Courrier du Vietnam và sách Kể chuyện đất nước

Sau giải phóng miền Nam, trước tết 1975, tôi vào Sài Gòn. Ngoài việc đi thăm họ hàng, thật cảm động khi được gặp lại những anh em Việt kiều ở Pháp về Hà Nội trước đây, rồi vào miền Nam trong thời chống Mỹ, nay nhận công tác ở các cơ sở, các ngành sau khi tiếp quản. Qua trò chuyện, các anh chị em này giúp tôi hiểu biết rất nhiều. Đặc biệt là chị Anh và anh Dương Quang Trung, từ Pháp về Hà Nội công tác nhiều năm rồi vào miền Nam năm 1965, đi bộ trong rừng, trên đường mòn Hồ Chí Minh, sốt rét vẫn đi, 6 tháng trời mới đến ngoại vi Sài Gòn. Để có giấy tờ nhập vào thành phố, lúc đầu phải ở nhà một nông dân nghèo là cơ sở của ta, đi cấy, đi gặt... như con cháu trong nhà. Vào đến nội đô, chị vốn là bác sĩ, phải thi vào làm y tá ở bệnh viện. Dưới vị trí công khai như vậy, 10 năm ròng rã, chị hoạt động bí mật, vượt qua bao thử thách, suýt bị bắt mấy lần. Anh Dương Quang Trung cũng vậy, 10 năm lăn lộn trong hoạt động nội thành, tóc đã bạc đi rất nhiều. Gặp lại những người tưởng chừng khó mà sống sót qua cuộc chiến đấu một mất một còn giữa nơi trung tâm đầu não của Mỹ - Ngụy, lòng tôi vừa xúc động, vừa tự hào. Tự hào cho tổ chức Việt kiều đã đào tạo ra những con người như thế. Còn nhiều các anh các chị khác nữa. Không thể kể hết, cũng đã không hề tính toán, giá thử ở lại Pháp 10, 15 năm nữa mới về thì chắc sẽ giàu sang hơn nhiều nhưng họ vẫn lựa chọn con đường về với quê hương, không có gì thay thế niềm tự hào được tham gia những năm gian khổ đấu tranh giành độc lập cho Tổ quốc.

1.                  Những khái niệm có liên quan đến đề tài nghiên cứu

1.1.            “Chiến lược” là gì?

Thuật ngữ “chiến lược” vốn xuất phát từ lĩnh vực quân sự đã được sử dụng rộng rãi trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội,  từ kinh tế, chính trị, ngoại giao, quân sự, an ninh, khoa học - công nghệ, văn hóa, giáo dục, đào tạo…

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới

Chu Ân Lai trong quá trình chuyển từ đảng CSTQ của Trần Độc Tú sang đảng CSTQ của Mao Trạch Đông.

 Đảng CSTQ lúc mới khởi đầu, lúc lấy Trần Độc Tú làm lãnh tụ, không những không phải là đảng CS của Mao Trạch Đông sau này, mà cũng không cùng loại với thứ đảng Cách mệnh kiểu bang hội giang hồ của Tôn Trung Sơn. Đảng CS của Trần Độc Tú, đó là kết quả lịch sử của phong trào văn hóa mới “Ngũ tứ” (Phong trào ngày 04/5/1911). Khác với Tôn Trung Sơn không có một tý nào dấu nét văn hóa đến từ nông thôn Quảng Đông và phố Đường nhân hải ngoại, Trần Độc Tú lấy “Thanh niên mới” làm trận địa lấy Bắc Đại (Đại học Bắc Kinh) làm bối cảnh, đó là nhân vật linh hồn của toàn bộ phong trào văn hóa mới.

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới

Sự định vị quan hệ Mao - Chu.

Nhìn cả chiều dài lịch sử thế kỷ 20 của Trung Quốc (TQ), có rất nhiều vấn đề lịch sử mù mờ cứ chờ đợi các chuyên gia học giả mò mẫm giải đoán mãi mà vẫn chưa xong. Trong đó có một chuyện như đánh đố mà cũng khá thú vị là, tại sao cuối cùng lại là Mao Trạch Đông chứ không phải Chu Ân Lai trở thành lãnh tụ như đế vương ? Hơn nữa, không nói đến quá trình từng trải của Chu Ân Lai so với Mao Trạch Đông là tương đương, cho dù là rất nhiều mặt ngón nghề, tâm địa, ma lực cá nhân, v.v… điều kiện để trở thành lãnh tụ, đều không dưới Mao Trạch Đông. Nhất là về mặt nhân duyên nhân mạch, với địa vị đã từng là người lãnh đạo từ rất sớm những năm trước đây, Chu Ân Lai còn hơn xa Mao Trạch Đông, nhưng cuối cùng Chu Ân Lai lại cúi đầu cụp tai thần phục trước ngôi báu đế vương Mao Trạch Đông. Thoáng nghĩ lúc đầu, cảm thấy như có những gì đó không thể ngờ tới. Ở đây, giả dụ, chỉ với cách nói đại loại như xét về khí chất đế vương của Mao Trạch Đông so với Chu Ân Lai để giải thích, thì vẫn còn xa mới thuyết phục được. Có lẽ đưa ra hai nhân vật lịch sử gần gần như nhau để so sánh, có thể sẽ giúp cho nhìn rõ cái ảo diệu trong đó. Ví như lấy Tào Tháo và Gia Cát Lượng để phân tích.

Chuyên mục: Nhìn ra thế giới